تأثیر بازی های حسی بر رشد کودک نوپا

آیا تا به حال به این فکر کرده‌اید که چرا کودک نوپای شما با کنجکاوی فراوان به هر چیز دست می‌زند، هر صدایی را دنبال می‌کند و حتی گاهی اوقات اشیا را در دهان خود می‌گذارد؟ این تنها یک شیطنت کودکانه نیست؛ بلکه بخشی جدایی‌ناپذیر از فرآیند یادگیری و رشد اوست. دنیای اطراف کودکان نوپا، گنجینه‌ای بی‌پایان از تجربیات حسی است که هر لحظه به آن‌ها فرصت کشف و فهمیدن را می‌دهد. در این مقاله جامع، به عمق تأثیر بازی های حسی بر رشد کودک نوپا می‌پردازیم و نشان می‌دهیم چگونه والدین می‌توانند با ابزارهای ساده، محیطی غنی و تحریک‌کننده برای پرورش تمامی ابعاد وجودی کودک دلبندشان فراهم آورند.

به عنوان والدین کودکان ۱ تا ۳ ساله، ما همیشه در تلاشیم تا بهترین‌ها را برای فرزندانمان فراهم کنیم. اما گاهی اوقات، فراموش می‌کنیم که بهترین ابزارها برای رشد، نیازی به هزینه گزاف ندارند و اغلب در دل سادگی‌ها نهفته‌اند. بازی‌های حسی، دقیقاً همین گونه‌اند: قدرتمند، مؤثر و غالباً با وسایلی که همین حالا در خانه دارید، قابل اجرا. آماده‌اید تا گنجینه حواس کودکتان را فعال کنید و مسیر رشد او را هموارتر سازید؟

بازی حسی چیست و چرا برای کودکان نوپا حیاتی است؟

بازی حسی به هر فعالیتی گفته می‌شود که یک یا چند حس از هفت حس کودک را تحریک کند: بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی، لامسه، حس عمقی (Proprioception) و حس وستیبولار (Vestibular). این بازی‌ها به کودکان اجازه می‌دهند تا از طریق کشف فعال، آزمایش و تعامل با محیط اطراف، اطلاعات را پردازش کنند.

برای کودکان نوپا، که مغزشان با سرعتی باورنکردنی در حال رشد است، این نوع بازی‌ها زمینه‌ای بی‌نظیر برای اتصال نورون‌ها، توسعه مهارت‌های حرکتی و تقویت تفکر شناختی فراهم می‌کنند. در واقع، هر بار که کودک شما در ظرفی پر از ماکارونی نپخته دست می‌برد، یا به صدای خش‌خش برگ‌ها گوش می‌دهد، در حال یادگیری و ساختن پایه‌های درک خود از جهان است. این فعالیت‌ها تنها سرگرمی نیستند؛ آن‌ها یادگیری تجربی هستند که زیربنای مهارت‌های آینده را تشکیل می‌دهند.

هفت حس و نقش آن‌ها در رشد کودک نوپا

مغز کودک شما برای درک جهان، تنها به حواس پنج‌گانه متکی نیست. دو حس حیاتی دیگر، نقش کلیدی در تعادل و آگاهی فضایی ایفا می‌کنند:

• حس بینایی: از تشخیص رنگ‌ها و اشکال گرفته تا دنبال کردن حرکت اشیا، حس بینایی به کودک کمک می‌کند تا محیط اطراف خود را نقشه‌برداری کند. بازی با مکعب‌های رنگی یا کتاب‌های تصویری، این حس را تقویت می‌کند.
• حس شنوایی: شنیدن صداهای مختلف، از زمزمه مادر گرفته تا صدای بارش باران، به توسعه مهارت‌های زبانی و درک ریتم کمک می‌کند. موسیقی، اسباب‌بازی‌های صدادار و صحبت کردن با کودک، این حس را برمی‌انگیزند.
• حس بویایی: بوی غذا، عطر گل‌ها یا بوی خاک تازه، می‌تواند خاطرات و احساسات قوی ایجاد کند. بازی با مواد طبیعی معطر (زنجبیل، دارچین) یا گل‌ها، حس بویایی را تحریک می‌کند.
• حس چشایی: هنگام معرفی غذاهای جدید، کودک با طعم‌های مختلف آشنا می‌شود. این حس، فراتر از خوردن غذا، به کشف ایمن محیط نیز کمک می‌کند (البته با نظارت کامل).
• حس لامسه (تاچ): مهم‌ترین حس در بازی‌های حسی. لمس بافت‌های مختلف (نرم، زبر، سرد، گرم، مرطوب، خشک)، درک کودک از ویژگی‌های فیزیکی اشیا را افزایش می‌دهد. بازی با شن، آب، خمیربازی و پارچه‌های مختلف، این حس را غنی می‌کند.
• حس عمقی (Proprioception): این حس به کودک می‌گوید که بدنش در فضا کجاست و چقدر نیرو برای انجام کاری لازم است. پریدن، دویدن، هل دادن یا کشیدن اشیا، و غلتیدن روی زمین، این حس را تقویت می‌کند. [لینک به منبع معتبر خارجی: Harvard University Center on the Developing Child] توضیح می‌دهد که چگونه این حس به خودآگاهی بدنی کمک می‌کند.
• حس وستیبولار (Vestibular): مسئول حفظ تعادل و حرکت است. چرخیدن، تاب خوردن، سر خوردن و نوسان، این حس را تحریک می‌کند و برای توسعه شناختی و مهارت‌های حرکتی درشت ضروری است.

مزایای بی‌نظیر بازی‌های حسی برای کودک نوپا

بازی‌های حسی تنها یک تفریح ساده نیستند؛ آن‌ها کاتالیزورهای قدرتمندی برای رشد جامع کودک شما محسوب می‌شوند. بیایید به برخی از مهم‌ترین فواید آن‌ها نگاهی عمیق‌تر بیندازیم:

۱. تقویت مهارت‌های حرکتی ظریف و درشت

وقتی کودک شما با دستانش در ظرفی پر از آب و اسباب‌بازی‌های کوچک جستجو می‌کند، مهارت‌های حرکتی ظریف (Fine Motor Skills) او تقویت می‌شود. او یاد می‌گیرد چگونه با دقت اشیا را بگیرد، رها کند یا آن‌ها را به حرکت درآورد. از سوی دیگر، فعالیت‌هایی مانند پریدن روی بالشتک‌ها، هل دادن یک جعبه سنگین، یا غلتیدن روی یک پتو، مهارت‌های حرکتی درشت (Gross Motor Skills) او را که شامل عضلات بزرگ‌تر بدن است، بهبود می‌بخشد. این هماهنگی‌ها، پایه و اساس توانایی‌هایی مانند هماهنگی چشم و دست، نوشتن و حتی لباس پوشیدن را در آینده فراهم می‌آورند.

۲. توسعه شناختی و مهارت حل مسئله

بازی‌های حسی فرصت‌هایی بی‌نظیر برای مهارت حل مسئله و تفکر منطقی ایجاد می‌کنند. وقتی کودک تلاش می‌کند تا با دستکش‌های کوچک، لوبیاها را از یک ظرف به ظرف دیگر منتقل کند، در حال آزمایش و خطا است. او یاد می‌گیرد که چه ابزاری کارآمدتر است، چگونه نیروی خود را تنظیم کند و چگونه به نتیجه مطلوب برسد. این فرآیندها، مهارت‌های شناختی او را تحریک کرده و او را برای یادگیری‌های پیچیده‌تر در آینده آماده می‌سازد.

۳. افزایش مهارت‌های زبانی و گفتار

بازی‌های حسی فرصت‌های فراوانی برای تعامل کلامی بین والدین و کودک فراهم می‌کنند. هنگامی که کودکتان با مواد مختلف بازی می‌کند، می‌توانید در مورد بافت‌ها (نرم، زبر، چسبناک)، رنگ‌ها (قرمز، آبی)، صداها (خش‌خش، شرشر) و حتی احساسات (خوشایند، غافلگیرکننده) با او صحبت کنید. این توضیحات، دایره واژگان کودک را افزایش داده و به او کمک می‌کند تا مفاهیم جدید را بهتر درک کند. تصور کنید که کودکتان در حال بازی با آب و صابون است و شما می‌گویید: “واای، چه حباب‌های بزرگ و براقی! بوم! ترکید!” این تعاملات ساده، رشد گفتار و زبان او را تسریع می‌بخشند. [لینک داخلی به: اهمیت قصه گویی برای کودکان]

۴. تنظیم هیجانات و کاهش استرس

دنیای کودکان نوپا می‌تواند پر از اطلاعات حسی باشد که گاهی اوقات پردازش آن‌ها دشوار است. بازی‌های حسی، به ویژه آن‌هایی که آرام‌بخش هستند (مانند بازی با آب یا شن)، به کودکان کمک می‌کنند تا احساسات خود را تنظیم کرده و با استرس‌های روزمره کنار بیایند. این فعالیت‌ها می‌توانند یک فضای امن و قابل پیش‌بینی برای کودک ایجاد کنند تا انرژی‌های خود را تخلیه کرده و آرامش پیدا کند. بسیاری از کودکان از لمس مواد نرم یا خیس لذت می‌برند که به آن‌ها حس امنیت و کنترل می‌دهد، که این خود به هوش هیجانی آن‌ها کمک می‌کند.

۵. تقویت خلاقیت و تخیل

وقتی هیچ دستورالعمل مشخصی برای بازی‌های حسی وجود ندارد، کودک آزاد است تا هر طور که می‌خواهد، با مواد و ابزارها تعامل کند. ساختن قلعه‌های شنی، نقاشی با انگشتان، یا ایجاد یک “سوپ جادویی” با برگ‌ها و گلبرگ‌ها، همگی خلاقیت کودکان و قوه تخیل آن‌ها را پرورش می‌دهند. این بازی‌های اکتشافی، هیچ “راه درست” یا “راه غلطی” ندارند، که به کودک اجازه می‌دهد بدون ترس از قضاوت، ایده‌های جدید را امتحان کند و اعتماد به نفس کودک را افزایش می‌دهد.

۶. افزایش آگاهی از بدن و خودآگاهی

بازی‌های حسی به کودک کمک می‌کنند تا از بدن خود و نحوه عملکرد آن در فضا آگاه شود. حس عمقی و وستیبولار، که پیش‌تر اشاره شد، نقش مهمی در این زمینه دارند. بالا رفتن از پله‌ها، چرخیدن، و تعادل برقرار کردن، همگی به کودک اطلاعاتی در مورد توانایی‌ها و محدودیت‌های فیزیکی خود می‌دهند. این آگاهی، سنگ بنای توسعه مهارت‌های حرکتی پیچیده‌تر و حتی مهارت‌های ورزشی در آینده است.

ایده‌های ساده و هیجان‌انگیز برای بازی‌های حسی در خانه

نیازی نیست برای شروع بازی‌های حسی، به دنبال وسایل گران‌قیمت یا پیچیده باشید. بهترین ابزارها، اغلب همین حالا در خانه شما پیدا می‌شوند. در اینجا چند ایده ساده و مؤثر برای تحریک حواس مختلف آورده شده است:

۱. جعبه‌های حسی (Sensory Bins)

این جعبه‌ها، قلب بازی‌های حسی خانگی هستند. یک جعبه پلاستیکی یا سینی را با مواد مختلف پر کنید و اجازه دهید کودک با آن بازی کند.

• جعبه برنج و لوبیا: یک جعبه را با برنج خام، لوبیا خشک، پاستاهای کوچک و قاشق‌های پلاستیکی یا فنجان‌های کوچک پر کنید. کودک می‌تواند آن‌ها را الک کند، بریزد، یا با انگشتانش در آن جستجو کند. (نظارت کامل برای جلوگیری از بلع ضروری است)
• جعبه شن بازی خانگی: می‌توانید با آرد، روغن بچه و کمی رنگ خوراکی، شن بازی نرم و قابل شکل‌دهی بسازید. این شن، بافتی متفاوت و دلپذیر دارد.
• جعبه آب و حباب: یک سطل کوچک را با آب و کمی مایع ظرفشویی پر کنید. اسفنج، فنجان، و قایق‌های کوچک را در اختیار کودک قرار دهید. این بازی نه تنها مهارت‌های حرکتی را تقویت می‌کند، بلکه یک تجربه بصری و شنیداری آرامش‌بخش نیز هست.

۲. بازی با آب

آب یک عنصر حسی فوق‌العاده است!

• نقاشی با آب: یک سطل آب و چند قلم‌مو یا غلطک کوچک به کودک بدهید و اجازه دهید روی دیوار حیاط، سنگ‌فرش یا حتی کاغذهای تیره نقاشی کند.
• بازی با یخ: تکه‌های یخ را در یک سینی قرار دهید و اجازه دهید کودک آن‌ها را لمس کند. می‌توانید در آب یخ، رنگ خوراکی بریزید تا یخ‌های رنگی داشته باشید. (نظارت برای بلع بسیار مهم است).
• شناورها و غرق‌شونده‌ها: در یک تشت آب، مجموعه‌ای از اشیا را قرار دهید؛ برخی که شناور می‌مانند و برخی که غرق می‌شوند. از کودک بپرسید کدام شناور است و کدام غرق می‌شود؟ این یک بازی اکتشافی عالی است.

۳. خمیربازی و مواد قابل شکل‌دهی

• خمیربازی خانگی: با آرد، نمک، آب، روغن و رنگ خوراکی می‌توانید خمیربازی ایمن و نرم برای کودکتان بسازید. این ماده برای تقویت عضلات دست و خلاقیت فوق‌العاده است.
• گل رس یا خاک رس: اگر به آن دسترسی دارید، به کودک اجازه دهید با گل رس بازی کند. این ماده بافتی منحصر به فرد دارد و حس لامسه و خلاقیت را به شدت تحریک می‌کند.
• بازی با ژله: ژله‌های آماده را در یک سینی بریزید و اجازه دهید کودک با دست‌هایش آن را له کند، لمس کند و حتی مزه کند (البته با رعایت بهداشت و نظافت).

۴. بازی‌های صوتی و بصری

• شیشه صدای اسرارآمیز: شیشه‌های کوچک را با مواد مختلف (برنج، لوبیا، دکمه، سنگریزه) پر کنید و در آن‌ها را محکم ببندید. کودک می‌تواند آن‌ها را تکان دهد و صداهای مختلف را کشف کند.
• نقاشی با نور: در یک اتاق تاریک، با استفاده از یک چراغ قوه، اشکال مختلف را روی دیوار یا سقف نشان دهید و از کودک بخواهید آن‌ها را دنبال کند.
• شال‌های رنگی: شال‌ها یا پارچه‌های سبک و رنگی را در هوا پرتاب کنید و اجازه دهید کودک آن‌ها را بگیرد یا با آن‌ها در یک سبد بازی کند.

۵. فعالیت‌های حرکتی و تعادلی

• مسیر حسی خانگی: با بالشتک‌ها، پتوها، کوسن‌ها و بالش‌های کوچک یک مسیر پرپیچ و خم بسازید که کودک باید از روی آن‌ها رد شود، بخزد یا بپرد. این فعالیت به تقویت حس عمقی و وستیبولار کمک می‌کند. [لینک داخلی به: ۱۰ بازی فیزیکی برای افزایش هوش حرکتی کودک]
• سرسره بالشی: چند بالش را روی هم قرار دهید و یک سرسره نرم برای کودک بسازید.
• رقص آزاد: موسیقی بگذارید و اجازه دهید کودک به هر شکلی که دوست دارد، حرکت کند و بدنش را تکان دهد.

نکات ایمنی و راهنمایی‌های کلیدی برای والدین

در حالی که بازی‌های حسی فوق‌العاده مفید هستند، ایمنی کودک شما همیشه در اولویت است. به نکات زیر توجه کنید:

1. نظارت کامل: هرگز کودک را در حین بازی‌های حسی، به ویژه آن‌هایی که شامل آب، قطعات کوچک یا مواد خوراکی هستند، تنها نگذارید. خطر بلعیدن یا خفگی همیشه وجود دارد.
2. انتخاب مواد ایمن: اطمینان حاصل کنید که تمام مواد مورد استفاده غیرسمی، تمیز و ایمن برای سن کودک شما هستند. برای مثال، از دانه گیاهان کوچک که به راحتی در بینی یا گوش گیر می‌کنند، خودداری کنید. [لینک داخلی به: راهنمای انتخاب اسباب بازی مناسب برای سنین نوپا]
3. ایجاد محیط قابل تحمل: اگر کودک شما به برخی بافت‌ها یا مواد خاص حساسیت نشان می‌دهد، به او فشار نیاورید. هدف لذت بردن و کشف است، نه ایجاد اضطراب. به جای آن، جایگزین‌های دیگر را امتحان کنید.
4. آماده‌سازی برای تمیز کردن: بازی‌های حسی می‌توانند کثیف‌کاری زیادی داشته باشند! یک سفره بزرگ زیر فضای بازی پهن کنید یا بازی را در حمام یا فضای باز انجام دهید تا تمیز کردن آسان‌تر باشد.
5. توجه به واکنش کودک: هر کودکی منحصر به فرد است. برخی از کودکان عاشق بافت‌های مرطوب هستند، در حالی که برخی دیگر ترجیح می‌دهند خشک بمانند. به علائم و ترجیحات کودک خود توجه کنید و بازی‌ها را متناسب با او تنظیم کنید. [لینک به منبع معتبر خارجی: American Academy of Pediatrics] تأکید می‌کند که بازی باید کودک محور باشد.

روایت یک والد: دنیای پر از کشف آرتین

یادمه آرتین، وقتی حدود ۱۸ ماهش بود، از هر چیزی که بافت عجیب و غریب داشت، می‌ترسید. مخصوصاً گل و خاک. هر وقت می‌رفتیم پارک، بقیه بچه‌ها با ذوق و شوق توی ماسه‌بازی می‌پریدند، ولی آرتین حتی حاضر نبود نزدیک بشه. من خیلی نگران بودم که چرا اینقدر از لمس چیزهای جدید می‌ترسه. یه روز تصمیم گرفتم با یه روش دیگه امتحان کنم. یه جعبه پلاستیکی بزرگ آوردم و توش رو با برنج خام پر کردم. بعد، چند تا قاشق و فنجون رنگی کوچولو و چند تا اسباب‌بازی حیوانات مزرعه رو گذاشتم توش.

اولش آرتین با احتیاط نگاه می‌کرد. بعد، با نوک انگشت اشاره‌اش، یه ذره برنج رو لمس کرد و سریع دستش رو کشید. من بهش فشار نیاوردم. فقط نشستم کنارش و شروع کردم خودم به آرامی بازی کردن، برنج‌ها رو با قاشق جابجا می‌کردم و صداهای بامزه درمی‌آوردم. بعد از چند دقیقه، آرتین شروع کرد به تماشا کردن. کم‌کم، خودش یه قاشق برداشت و با فاصله شروع کرد به کوبیدن روی برنج‌ها. روزهای بعد، هر روز همون جعبه رو می‌آوردم و با هم بازی می‌کردیم. هر بار، جسارتش بیشتر می‌شد. از کوبیدن به برداشتن با قاشق، و بعدتر، دست کردن توی برنج‌ها با تمام وجودش! حالا، اون از بازی با گل و خاک هم نمی‌ترسه و با لذت کشف دنیای اطرافش، هر روز تجربه جدیدی کسب می‌کنه. اون جعبه برنج، دریچه‌ای شد به دنیای جدیدی از حس‌ها برای آرتین.

نتیجه‌گیری

بازی‌های حسی، فراتر از سرگرمی‌های ساده، نقش بنیادینی در رشد همه جانبه کودک نوپا ایفا می‌کنند. آن‌ها نه تنها به تقویت مهارت‌های فیزیکی و شناختی کمک می‌کنند، بلکه در توسعه هوش هیجانی، مهارت‌های زبانی و خلاقیت نیز سهم بسزایی دارند. به عنوان والدین، وظیفه ما این است که محیطی محیط غنی و فرصت‌های مناسب برای بازی‌های اکتشافی فراهم کنیم تا کودکانمان با شور و اشتیاق، دنیای اطراف کودک را کاوش کنند و پایه‌های محکمی برای آینده خود بسازند. به یاد داشته باشید، این لحظات ساده و کثیف‌کاری‌های شیرین، در واقع سرمایه‌گذاری بزرگی برای آینده درخشان فرزندان شماست.

سه نکته کلیدی برای والدین

1. سادگی بهترین است: برای شروع بازی‌های حسی نیازی به ابزارهای پیچیده یا گران‌قیمت ندارید. از وسایل موجود در خانه مانند آب، برنج، حبوبات، خمیربازی خانگی و پارچه‌های مختلف استفاده کنید.
2. نظارت و ایمنی اولویت دارند: همیشه در طول بازی‌های حسی، به خصوص با کودکان نوپا، نظارت کامل داشته باشید تا از بلعیدن اشیا کوچک یا بروز هرگونه خطر جلوگیری شود.
3. کودک را دنبال کنید: به علاقه و واکنش‌های کودکتان توجه کنید. اگر به فعالیتی بی‌میل است، او را مجبور نکنید. به جای آن، بازی‌ها را بر اساس علایق او تنظیم کنید و فرصت‌های متنوعی را فراهم آورید تا به پردازش حسی او کمک کنید.

پرسش‌های متداول (FAQ)

۱. بازی حسی چیست و چرا برای رشد کودک نوپا مهم است؟

بازی حسی به هر فعالیتی گفته می‌شود که یک یا چند حس (بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی, لامسه، حس عمقی و وستیبولار) کودک را تحریک کند. این بازی‌ها برای رشد شناختی، حرکتی، زبانی، اجتماعی و هیجانی کودک نوپا حیاتی هستند، زیرا به آن‌ها کمک می‌کنند تا دنیای اطراف خود را کشف و پردازش کنند.

۲. از چه سنی می‌توان بازی‌های حسی را شروع کرد؟

بازی‌های حسی را می‌توان از بدو تولد آغاز کرد (مانند لمس بافت‌های مختلف یا شنیدن صداهای آرام‌بخش). برای کودکان نوپا (۱ تا ۳ سال)، فعالیت‌های حسی پیچیده‌تر و تعاملی‌تر با نظارت کامل قابل اجرا هستند. مهم این است که فعالیت‌ها متناسب با مرحله رشدی و ایمنی کودک باشند.

۳. آیا بازی‌های حسی فقط شامل لمس می‌شوند؟

خیر، اگرچه حس لامسه بخش بزرگی از بازی‌های حسی را تشکیل می‌دهد، اما این بازی‌ها شامل تحریک هر هفت حس کودک هستند: بینایی (رنگ‌ها، اشکال)، شنوایی (صداها)، بویایی (بوها)، چشایی (طعم‌ها)، لامسه (بافت‌ها)، حس عمقی (آگاهی از وضعیت بدن) و حس وستیبولار (تعادل و حرکت).

۴. چگونه می‌توانم بازی‌های حسی را در خانه با وسایل ساده بسازم؟

بسیار آسان است! می‌توانید از وسایلی که در خانه دارید استفاده کنید. مثلاً، جعبه‌های حسی با برنج، لوبیا، پاستا، آب، صابون، خمیربازی خانگی، شال‌های رنگی، یا حتی نقاشی با آب روی زمین. خلاقیت شما و کودکتان حد و مرزی ندارد.

۵. آیا بازی‌های حسی می‌توانند خطرناک باشند؟

مانند هر فعالیت دیگری با کودکان نوپا، ایمنی در اولویت است. خطر بلعیدن اشیا کوچک، خفگی یا لیز خوردن وجود دارد. همیشه نظارت کامل داشته باشید، از مواد غیرسمی و مناسب سن استفاده کنید و محیط را قبل از شروع بازی ایمن‌سازی نمایید.

۶. چقدر زمان باید به بازی‌های حسی اختصاص دهیم؟

زمان مشخصی وجود ندارد. حتی ۱۵ تا ۲۰ دقیقه بازی حسی در روز می‌تواند تأثیرگذار باشد. مهم‌تر از مدت زمان، کیفیت تعامل و فرصت‌های کشف است. اجازه دهید کودک رهبری بازی را بر عهده بگیرد و زمانی که خسته یا بی‌علاقه شد، فعالیت را متوقف کنید.

۷. اگر کودک من به برخی بازی‌های حسی بی‌میل باشد، چه کار کنم؟

به واکنش‌های کودکتان احترام بگذارید و هرگز او را مجبور نکنید. برخی کودکان ممکن است به بافت‌های خاص (مثلاً مرطوب یا چسبناک) حساسیت داشته باشند. بازی‌های جایگزین را امتحان کنید و فعالیت‌هایی را بیابید که برای او لذت‌بخش هستند. می‌توانید با ارائه ابزارها (مثل قاشق یا دستکش) به او کمک کنید تا به تدریج با مواد جدید آشنا شود. [لینک به منبع معتبر خارجی: National Association for the Education of Young Children (NAEYC)] توصیه می‌کند که به نیازهای فردی کودک توجه شود.